İsrail ve ABD medyasındaki değerlendirmelere göre mevcut krizin aşılması için dört ihtimal öne çıkıyor: Muhalefetin Arap partileriyle koalisyon kurması, ulusal birlik hükümeti oluşturulması, Netanyahu’nun muhalefetten milletvekili alması veya erken seçim yapılması.
1. Muhalefet, Arap partileriyle koalisyon oluşturabilir
Buna dayanarak, Benyamin Netanyahu’yu iktidardan düşürmenin muhalefet için en doğrudan yolu, Yahudi ve Arap partilerinin bir araya gelmesidir. Ancak bu seçeneğin önündeki en büyük engel, muhalefet içerisindeki sağcı partilerin Arap partileriyle işbirliğine karşı çıkmalarıdır.
Eski Başbakan Naftali Bennett ve eski Savunma Bakanı Avigdor Liberman, parlamentodaki iki Arap partisinden Ortak Liste ve Ra’am’ın hükümete dahil olmasını ya da dışarıdan destek vermesini istemediklerini belirttiler.
İsrail tarihindeki bir Arap partisinin hükümete doğrudan katıldığı tek örnek , Ra’am’ın 2021’de Netanyahu’yu iktidardan düşüren sekiz partili koalisyonda yer almasıydı. Ancak bu hükümet bir yıldan biraz fazla sürede varlık gösterebildi.
Muhalefet partileri hükümet kuramazlarsa bile Meclis’teki çoğunluklarını kullanarak Meclis Başkanı ve bazı önemli pozisyonları değiştirebilirler; böylece Netanyahu’nun geçici hükümetinin hareket alanını kısıtlayabilirler.
2. Ulusal birlik hükümeti kurulabilir
Bir başka ihtimal ise iki siyasi blokun dağılması ve Likud’un bazı mevcut koalisyon ortaklarıyla birlikte muhalefet partilerinden en az birinin katılımıyla ulusal birlik hükümeti oluşturulmasıdır.
Netanyahu’nun bu senaryoda aşırılıkçı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir’i bırakmaya sıcak baktığı ancak yine aşırı eğilimdeki Maliye Bakanı Bezalel Smotrich ile ultra-Ortodoks partilere veda etmek istemediği ifade ediliyor.
Ayrıca Yashar lideri Gadi Eisenkot, Netanyahu ile aynı hükümette olmaya karşı olduğunu belirtti. Bu tutumunu değiştirmesi, Netanyahu’nun iktidardan uzaklaşmasını isteyen seçmenler tarafından siyasi bir geri adım olarak algılanabilir.
3. Netanyahu, muhalefetten vekil devşirebilir
Bunun yanı sıra Netanyahu’nun bir diğer seçeneği de muhalefet partilerinden milletvekillerini ya da bazı isimleri kendi yanına çekerek hükümet çoğunluğunu sağlamaktır.
Netanyahu’nun grubunun çoğunluk için sandalye eksiği sekizdir. Böylece tek tek milletvekillerinin taraf değiştirmesini sağlamak oldukça zor bir seçenek olarak değerlendirilmektedir.
4. İsrail yeniden seçim yapabilir
Eğer hükümet kurma çabaları başarısız olursa İsrail’de yeni seçim yapılma durumu gündeme gelecektir. Bu süreçte Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, parlamentoya giren partilerin liderleriyle görüşerek hükümeti kurma görevini bir bloğa verecektir.
Adaya hükümeti kurmak için 28 günü söz konusu olacak. Gerekirse bu süre 14 gün daha uzatılabilecektir. İlk aday başarısız olursa Cumhurbaşkanı ikinci bir lidere görev verecek; o kişinin de 28 günü olacaktır. Eğer bu girişim de baskın sonuç vermezse , milletvekillerinin çoğunluğu Cumhurbaşkanı’ndan üçüncü bir adayı görevlendirmesini talep edebilecektir. Üçüncü adayın ise hükümeti kurmak için 14 günü olacaktır.
